Mamy akt własności

Dziś ważny dla nas dzień, jedziemy do notariusza odebrać akt własności siedliska. Umowa była już wcześniej zawarta, nie była to umowa przedwstępna tylko już właściwa, ale warunkowa. Warunkowa, bo prawo do pierwokupu ze względu na areał miał KOWR. KOWR miał na to miesiąc czasu, który upłynął 11 lipca. Teraz notariusz mógł już zakończyć akt notarialny i nastąpiło oficjalne przekazanie kluczy. Oficjalne, bo jak wiecie od kilku tygodni już tu działamy, więc to była tylko formalność.

Jednak przed notariuszem jeszcze poważna akcja szambo. O 6 rano wbija ekipa, kopanie, instalowanie i po 2 godzinach mamy szambo, które będzie obsługiwało punkt serwisowy dla kamperów i kontener sanitarny dla gości.

Szambo na miejscu, więc jedziemy do Włodawy do Notariusza. Jedziemy wcześniej, bo chcemy zrobić przy okazji zakupy. Czasu jeszcze sporo, więc idziemy trochę pozwiedzać miasto, bo ma sporo zabytków i nie wszystko do tej pory widzieliśmy.

Klasycystyczna plebania przy cerkwi Narodzenia Najświętszej Marii Panny we Włodawie znajduje się przy ul. Kościelnej 11 i stanowi integralną część zespołu cerkiewnego. Budynek został wzniesiony w latach 1846–1850, kilka lat po ukończeniu samej cerkwi. Jest to przykład późnego klasycyzmu. Pierwotnie plebania miała plan prostokąta z niewielkim przedsionkiem od frontu. W drugiej połowie XIX wieku dobudowano od wschodu aneks, a w latach 20. XX wieku od strony północnej powstała weranda. Budynek jest parterowy, częściowo podpiwniczony i nakryty dachem dwuspadowym.

Plebania wraz z cerkwią tworzy jeden z najcenniejszych zabytkowych zespołów sakralnych Włodawy i jest wpisana do rejestru zabytków jako element zespołu cerkwi prawosławnej pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny.

Cerkiew pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny we Włodawie jest jedną z najcenniejszych świątyń prawosławnych na Lubelszczyźnie i ważnym symbolem wielokulturowego dziedzictwa Włodawy – miasta, w którym przez stulecia współistniały społeczności katolicka, prawosławna i żydowska. Świątynia należy obecnie do parafii prawosławnej Narodzenia NMP w diecezji lubelsko-chełmskiej.

Korzenie miejscowej parafii sięgają przełomu XV i XVI wieku. Pierwsze wzmianki o cerkwi pod wezwaniem Narodzenia Bogurodzicy pochodzą z 1564 roku, choć prawosławna wspólnota istniała we Włodawie już wcześniej. Na przestrzeni wieków świątynia była wielokrotnie niszczona przez wojny i pożary. Obecny, murowany budynek wzniesiono w latach 1840–1843 jako cerkiew unicką. Po likwidacji unickiej diecezji chełmskiej w 1875 roku został przekazany Cerkwi prawosławnej i od tego czasu pełni funkcję świątyni prawosławnej.

Cerkiew reprezentuje styl bizantyńsko-klasycystyczny z elementami architektury ruskiej. Została zbudowana z cegły i otynkowana. Wzniesiono ją na planie krzyża greckiego, z trzema apsydami od strony wschodniej oraz wysoką wieżą od zachodu. Charakterystycznym elementem sylwetki są cebulaste kopuły zwieńczone prawosławnymi krzyżami, które dominują nad panoramą miasta. Świątynia stoi na skarpie nadbużańskiej, na terenie dawnego cmentarza otoczonego murem.

Największym skarbem cerkwi jest klasycystyczny ikonostas z 1843 roku, ozdobiony cyklem ikon przedstawiających sceny z życia Chrystusa i Matki Bożej. Zachowała się również XIX-wieczna polichromia oraz liczne zabytkowe ikony i elementy wyposażenia przeniesione z okolicznych, nieistniejących już cerkwi. Wśród cennych zabytków znajdują się także XVIII-wieczne feretrony oraz ikony pochodzące z Sobiboru i Holeszowa.

Idziemy też w stronę Kościoła św. Ludwika, podziwiając po drodze starą zabudowę Włodawy.

Kościół św. Ludwika we Włodawie to jeden z najcenniejszych zabytków późnego baroku na Lubelszczyźnie i najważniejsza świątynia katolicka miasta. Razem z przylegającym klasztorem paulinów stanowi istotny element włodawskiego „Szlaku Trzech Kultur”, obok zabytkowej synagogi i cerkwi prawosławnej.

Świątynia została wzniesiona w latach 1739–1752 (prace wykończeniowe trwały jeszcze przez kolejne dziesięciolecia) według projektu włoskiego architekta Pawła Fontany, jednego z najwybitniejszych twórców późnobarokowej architektury w Rzeczypospolitej. Fundatorami byli przedstawiciele rodu Pociejów, a później dzieło kontynuował Jerzy Fleming.

Historia parafii sięga jednak znacznie wcześniej. Pierwszy kościół katolicki we Włodawie istniał już w XVI wieku, lecz został zniszczony przez pożar. W 1698 roku do miasta sprowadzono paulinów, którzy objęli opiekę duszpasterską i rozpoczęli budowę klasztoru. W XIX wieku, po kasacie zakonu przez władze rosyjskie, paulini opuścili klasztor, lecz po wielu latach powrócili i obecnie ponownie sprawują opiekę nad sanktuarium oraz parafią.

Architektura kościoła wyróżnia się:

monumentalną, dwuwieżową fasadą,
ośmiobocznym korpusem wpisanym w elipsę,
bogatymi podziałami elewacji z pilastrami i dekoracyjnymi obramieniami okien,
charakterystycznym kopulastym dachem z latarnią.

Wnętrze należy do najpiękniejszych przykładów rokoka w Polsce. Zachowały się:

rozległe późnobarokowe polichromie wykonane w latach 1780–1786,
jednolite rokokowe wyposażenie z bogato rzeźbionymi ołtarzami,
liczne figury świętych, sztukaterie i dekoracje snycerskie wykonane przez warsztaty związane z Maciejem Polejowskim i Michałem Filewiczem.

Krypty pod kościołem pw. św. Ludwika we Włodawie stanowią jeden z najbardziej intrygujących elementów tego późnobarokowego zespołu kościelno-klasztornego paulinów, zaprojektowanego przez włoskiego architekta Pawła Fontanę i wznoszonego w XVIII wieku. Część krypt pozostawała przez długi czas zamurowana, co sprzyjało powstawaniu licznych legend i tajemnic związanych z tym miejscem.

Z kryptami związana jest jedna z najbardziej znanych włodawskich legend. Według miejscowej tradycji spod kościoła miały prowadzić podziemne przejścia:

do kościoła w Różance,
do kościoła w Orchówku,
a nawet do Tomaszówki pod rzeką Bug.

Dotychczas nie przeprowadzono jednak badań, które potwierdziłyby istnienie takich tuneli, dlatego opowieść ta pozostaje elementem lokalnego folkloru.

W ostatnich latach przeprowadzono gruntowny remont zabytkowych krypt. Celem inwestycji było nie tylko zabezpieczenie historycznej substancji, lecz także utworzenie przestrzeni wystawowej pod nazwą Włodawska Krypta Zasłużonych. Ekspozycja prezentuje osoby, które odegrały ważną rolę w historii miasta. W barokowej stylistyce mają zostać wykorzystane m.in. stylizowane portrety trumienne, tworzące swoisty „Panteon Włodawski”.

Mural związany z Festiwalem Trzech Kultur we Włodawie został odsłonięty podczas XXIII edycji festiwalu we wrześniu 2023 roku. Jest artystycznym symbolem wielokulturowego dziedzictwa miasta i nawiązuje do idei dialogu między trzema tradycjami, które przez stulecia współtworzyły historię Włodawy – żydowską, prawosławną i katolicką. Samo odsłonięcie muralu było jednym z ważniejszych wydarzeń programu festiwalu.

Kompozycja muralu odwołuje się do motywów charakterystycznych dla Festiwalu Trzech Kultur:

współistnienia różnych religii i narodowości,
szacunku dla dziedzictwa pogranicza,
otwartości, dialogu i wzajemnego przenikania kultur,
pamięci o wielokulturowej historii Włodawy.

Dzieło wpisuje się w misję festiwalu, który od 1995 roku promuje ochronę i popularyzację lokalnego dziedzictwa oraz przypomina o czasach, gdy Włodawa była miejscem pokojowego współistnienia społeczności żydowskiej, prawosławnej i katolickiej. W programie festiwalu, obok koncertów, wystaw i warsztatów, coraz częściej pojawiają się również trwałe realizacje w przestrzeni miejskiej, takie jak mural, które pozostają pamiątką kolejnych edycji wydarzenia.

Pomnik Żołnierzy Wyklętych we Włodawie jest miejscem pamięci poświęconym żołnierzom polskiego podziemia niepodległościowego, przede wszystkim członkom Armii Krajowej (AK) i Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość (WiN), którzy po zakończeniu II wojny światowej kontynuowali walkę z narzuconą władzą komunistyczną.

Szczególne miejsce w historii upamiętnionej przez pomnik zajmują bracia:

Leon Taraszkiewicz „Jastrząb”,
Edward Taraszkiewicz „Żelazny”,

którzy dowodzili oddziałami WiN na terenie powiatu włodawskiego. Ich działalność obejmowała akcje przeciwko organom bezpieczeństwa i administracji komunistycznej. Jednym z najbardziej znanych wydarzeń był atak na Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego we Włodawie 22 października 1946 roku, podczas którego uwolniono około 80 więźniów politycznych.

Pora już iść do Notariusza. Formalności dokonane, akt własności w garści i siedlisko jest już w 100% NASZE 🙂 Sprzedający zaprosili nas jeszcze na obiad i mogliśmy wrócić do naszego nowego domu.